Okuma Süresi: 2 Dakika, 8 Saniye
GLUTEN NEDİR?
Gluten çoğu tahılda bulunan bir proteindir. Başlıca buğday, çavdar ve arpada bulunan gluten bazı rahatsızlıklara neden olabilir.
Bağlayıcı görevi görür. Yiyecekleri bir arada tutarak esneklik katar. İncecik açtığınız lahmacun hamurunu düşününüz, glütensiz açtığınız hamur kolayca yırtılırdı.
Gluten, vücudumuzdaki “iyi” bakterileri besleyen bir prebiyotik görevi de görebilir. Arabinoksilan oligosakkarit, kolondaki bifidobakterilerin aktivitesini uyardığı gösterilen buğday kepeğinden elde edilen prebiyotik bir karbonhidrattır. Bu bakteriler normalde sağlıklı bir insan bağırsağında bulunur. Bu bakterilerin miktar veya aktivitelerindeki değişiklikler, enflamatuar bağırsak hastalığı, kolorektal kanser ve irritabl bağırsak sendromu dahil olmak üzere gastrointestinal hastalıklarla ilişkilendirilmiştir.
NEDEN GLUTENSİZ BESLENİLİR?
Glütensiz bir diyet çölyak hastallığı veya glütenle alakalı diğer rahatsızların tedavisinde ve yönetiminde kullanılan bir diyettir. Çünkü bu rahatsızlıklarda glüten her yenildiğinde vücudun bağırsaklara saldırıya geçtiği bir otoimmün bir rahatsızlık oluşur.
İnce bağırsakta iltihaplanma ve hasar meydana gelir ve besinler emilemez, bu da beslenme eksikliklerine ve çok çeşitli semptomlara yol açar.
Pediyatri gastroenterolojisi ve beslenmesi diyorki glütensiz beslenme çölyak hastalığı tanısı konulan kişiler için uygundur. ( çölyak hastalığı ve glüten hassasiyeti bazı testler sonucunda belirlenir ıgA, ıgE, ıgG …)
GLUTENSİZ BESLENME ZAYIFLAMADA ETKİLİ MİDİR?
Bugünlerde glütensiz beslenme insanlar arasında daha sağlıklı olmak, kilo vermek veya enerjiyi artırmak gibi nedenlerle popüler hale getirilmiştir.
Araştırmalar, glütensiz beslenmenin gastrointestinal bozukluklar, otizm ve fibromiyalji üzerindeki etkilerini araştırmış olsa da, diyetin tek başına kilo verme üzerindeki etkilerini veya genel sağlık yararları için inceleyen hiçbir çalışma yoktur. Kilo vermeyle ilgili deneysel çalışmaların bulunmaması nedeniyle, bazı araştırmacılar çölyak hastalığı olan veya genellikle sağlıklı olup buğday ve diğer glüten içeren tahılları az tüketen kişileri incelemişlerdir. Ve bu çalışmalar sonucunda glutensiz diyetlerin:
- Belirli besin eksikliklerini artırabileceğini,
- Bazı kronik hastalıkların riskini artırabileceğini,
- Aslında kilo alımına neden olabileceğini
bulmuşlardır.
Katı bir glütensiz diyet uygulayan çölyak hastalığı olan kişilerin yetersiz lif, demir ve kalsiyum alımına sahip olduğu bulundu. [2] Diğer araştırmalar ise, glütensiz tahıl ürünlerinin sadece bu besin maddelerinde değil, aynı zamanda tiamin, riboflavin, niasin ve folat gibi B vitaminlerinde de düşük olduğunu bulmuştur.
Çölyak hastalığı için glütensiz diyet birincil tedavi olmasına ve glüten duyarlılığıyla ilgili çeşitli durumlarda semptomları hafifletmeye yardımcı olabilse de, şu anda glütensiz bir diyetin kilo kaybı veya genel sağlık yararları için etkili olduğunu gösteren hiçbir kanıt yoktur. Çölyak hastalığı veya glüten duyarlılığı olmayan kişiler için glüten tüketimini kısıtlamaya gerek yoktur. Sağlıklı bir beslenme düzeni tipik olarak daha yüksek miktarlarda tam tahıl ve daha düşük miktarda rafine tahıl ve ilave şeker içerir.
